Thủ tục pháp lý

Bất động sản liền kề là gì? Quy định về quyền đối với bất động sản liền kề

06/12/2021

Bất động sản liền kề là gì? Quy định về quyền đối với bất động sản liền kề

 

Quyền đối với bất động sản liền kề được quy định cụ thể trong Bộ luật dân sự 2015 bao gồm các quyền về cấp, thoát nước; quyền về tưới, tiêu; quyền về lối đi qua; quyền về mắc đường dây tải điện, đường dây thông tin liên lạc.

 

   Bất động sản liền kề là gì?

 

   Bất động sản liền kề là bất động sản cùng loại, sát kề nhau. Giữa chúng tồn tại một ranh giới phân cách về địa lý và pháp lý đối với quyền, nghĩa vụ của chủ sở hữu bất động sản liền kề.
 

   Ranh giới giữa các bất động sản liền kề có thể là mốc giới theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, do các bên thỏa thuận hoặc xác định theo tập quán, theo ranh giới đã tồn tại từ 30 năm trước mà không xảy ra tranh chấp.
 

   Quyền đối với bất động sản liền kề

 

   Định nghĩa
 

   Quyền đối với bất động sản liền kề là quyền được thực hiện trên một bất động sản (bất động sản chịu hưởng quyền) nhằm phục vụ cho việc khai thác một bất động sản khác thuộc quyền sở hữu của người khác (bất động sản hưởng quyền). Cụ thể, trong quá trình sử dụng bất động sản, để có thể khai thác được công dụng của tài sản thuộc quyền sở hữu của mình, nhiều khi chủ sở hữu phải sử dụng bất động sản liền kề không thuộc sở hữu của mình.
 

    Quyền với bất động sản liền kề là một trong ba quyền đối với tài sản thuộc sở hữu của chủ thể khác bên cạnh quyền bề mặt và quyền hưởng dụng.
 

   Căn cứ xác lập quyền đối với bất động sản liền kề
 

   Quyền đối với bất động sản liền kề được xác lập dựa theo quy định của pháp luật, theo địa lý tự nhiên, theo di chúc hoặc theo thỏa thuận.
 

   Hiệu lực của quyền đối với bất động sản liền kề
 

   Quyền đối với bất động sản liền kề có hiệu lực với mọi cá nhân, pháp nhân, được chuyển giao cùng với bất động sản, trừ khi luật liên quan có quy định khác.
 

   Nguyên tắc thực hiện quyền đối với bất động sản liền kề

 

   Các bên có thể tự thỏa thuận về thực hiện quyền đối với bất động liền kề. Trong trường hợp không có thỏa thuận thì thực hiện dựa trên các nguyên tắc:
 

        - Không lạm dụng quyền với bất động sản chịu hưởng quyền;

        - Không ngăn cản hoặc gây khó khăn cho việc thực hiện quyền đối với bất động sản hưởng quyền;

        - Bảo đảm nhu cầu hợp lý của việc khai thác bất động sản hưởng quyền phù hợp với mục đích sử dụng của bất động sản hưởng quyền và bất động sản chịu hưởng quyền.

   Thay đổi quyền sử dụng đối với bất động sản liền kề

 

   Khi có sự thay đổi về sử dụng, khai thác bất động sản chịu hưởng quyền dẫn tới thay đổi việc thực hiện quyền đối với bất động sản hưởng quyền thì chủ sở hữu bất động sản chịu hưởng quyền có trách nhiệm thông báo trước cho chủ sở hữu bất động sản hưởng quyền trong thời hạn phù hợp. Mặt khác, chủ sở hữu bất động sản chịu hưởng quyền cần tạo điều kiện thuận lợi cho chủ sở hữu bất động sản hưởng quyền phù hợp với thay đổi đó.
 


bắt tay nhau

Chủ sở hữu bất động sản chịu hưởng quyền có trách nhiệm tạo điều kiện thuận lợi cho chủ sở hữu bất
động sản hưởng quyền.

 

   Các trường hợp thực hiện quyền đối với bất động sản liền kề

 

   Nghĩa vụ về việc thoát nước mưa
 

   Chủ sở hữu nhà, công trình xây dựng khác phải lắp đặt đường dẫn để đảm bảo nước mưa từ mái nhà, công trình của mình không chảy xuống bất động sản của chủ sở hữu bất động sản liền kề.
 

   Nghĩa vụ trong việc thoát nước thải
 

   Chủ sở hữu nhà, công trình xây dựng khác phải làm rãnh thoát nước hoặc cống ngầm dẫn nước thải đến nơi quy định và đảm bảo rằng nước thải không chảy tràn sang bất động sản của chủ sở hữu bất động liền kề, ra nơi sinh hoạt công cộng hoặc ra đường công cộng.
 

   Quyền về cấp, thoát nước qua bất động sản liền kề
  

   Nếu vì vị trí tự nhiên của bất động sản mà việc cấp, thoát nước buộc phải qua một bất động sản khác thì chủ sở hữu bất động sản có nước chảy qua có nghĩa vụ dành ra một lối cấp, thoát nước phù hợp, không được ngăn chặn, cản trở dòng chảy.
 

   Khi lắp đặt đường dẫn nước, người sử dụng lối cấp, thoát nước qua bất động sản liền kề phải hạn chế thiệt hại đến mức thấp nhất cho chủ sở hữu bất động sản có nước chảy qua và phải bồi thường nếu gây ra thiệt hại. Nếu nước tự nhiên chảy từ vị trí trên cao xuống thấp gây thiệt hại cho chủ sở hữu bất động sản liền kề có nước chảy qua thì người sử dụng lối cấp, thoát nước không có nghĩa vụ phải bồi thường.
 

   Quyền về tưới, tiêu trong canh tác
 

   Khi có nhu cầu tưới, tiêu trong canh tác, người có quyền sử dụng đất được quyền yêu cầu những người sử dụng đất xung quanh dành cho mình một lối dẫn nước thuận tiện, thích hợp để tưới tiêu. Những người được yêu cầu phải đáp ứng yêu cầu đó. Người sử dụng lối dẫn nước phải bồi thường nếu gây thiệt hại cho những người sử dụng đất xung quanh.
 

   Quyền về lối đi qua
 

   Chủ sở hữu bất động sản bị vây bọc bởi các bất động sản khác có quyền yêu cầu chủ sở hữu bất động sản vây bọc dành cho mình một lối đi hợp lý trên phần bất động sản của họ khi không có hoặc không đủ lối đi ra đường công cộng. Lối đi này sẽ được mở trên bất động sản liền kề nào mà thuận tiện và hợp lý nhất, dựa trên đặc điểm của địa điểm, lợi ích của bất động sản bị vây bọc và gây ra ít thiệt hại nhất có thể cho bất động sản có mở lối đi. Đồng thời, chủ sở hữu bất động sản hưởng quyền về lối đi qua có trách nhiệm đền bù cho chủ sở hữu bất động sản chịu hưởng quyền, trừ khi hai bên có thỏa thuận riêng với nhau.
 

   Các bên tự thỏa thuận về vị trí, giới hạn chiều rộng, chiều cao, chiều dài của lối đi sao cho đảm bảo việc đi lại được thuận tiện, ít gây phiền phức cho các bên. Trong trường hợp xảy ra tranh chấp, các bên có quyền yêu cầu Tòa án hoặc cơ quan Nhà nước có thẩm quyền phân xử.
 

   Khi chia bất động sản thành nhiều phần cho các chủ sở hữu, chủ sử dụng khác nhau thì phải dành lối đi riêng cần tiết cho người phía trong mà không có đền bù.
 

   Mắc đường dây điện, đường thông tin liên lạc
 

   Chủ sở hữu bất động sản có quyền mắc đường dây tải điện, thông tin liên lạc qua bất động sản của chủ sở hữu khác nhưng phải đảm bảo thuận tiện, an toàn cho chủ sở hữu đó và phải bồi thường nếu gây ra thiệt hại.
 

   Chấm dứt quyền đối với bất động sản liền kề

 

   Điều 256 Bộ luật dân sự 2015 quy định các trường hợp chấm dứt quyền với bất động sản liền kề bao gồm:
 

       - Bất động sản hưởng quyền và bất động sản chịu quyền cùng thuộc sở hữu của một người;

       - Việc khai thác, sử dụng bất động sản không làm phát sinh nhu cầu hưởng quyền;

       - Các bên có thỏa thuận riêng;

       - Pháp luật có quy định khác.

Khánh An 
(Sưu tầm: Công ty ĐÀ THÀNH ĐÔ - 357 Lê Quảng Chí - Hòa Xuân - Cẩm Lệ - Đà Nẵng)

Bài viết khác
Tư vấn thủ tục tách thửa đất theo luật mới nhất
Nhu cầu tách thửa đất xuất phát từ nhiều mục đích khác nhau như để cho tặng, chia thừa kế, để chuyển đổi, mua bán một phần thửa đất...
21/01/2022
8 câu hỏi thường gặp khi làm thủ tục đăng ký tạm trú cho người ở trọ
Làm thủ tục đăng ký tạm trú cho người ở trọ là nghĩa vụ của mỗi công dân khi chuyển đến sinh sống và làm việc ở địa chỉ mới. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ được tầm quan trọng cũng như các bước...
20/01/2022
Thủ tục cấp đổi sổ đỏ khi chỉnh lý bản đồ địa chính
Đất của ông Trần Văn Dũng (Bình Phước) được cấp sổ đỏ năm 2003, khi đó trên sổ chưa thể hiện đường đi. Năm 2008, Nhà nước thu hồi đất để mở đường và con đường 13m đã làm xong. Nay gia đình ông Dũng...
19/01/2022
Vợ có được một mình đứng tên mua nhà làm tài sản riêng không?
Hỏi: Tôi muốn mua một căn nhà do chỉ mình tôi đứng tên vì tôi dùng tiền của tôi để mua, chồng không đóng góp gì. Vậy xin hỏi tôi phải làm thế nào và làm sao để chứng minh được đó là tài sản của mình...
18/01/2022
Hỗ trợ trực tuyến